Overslaan naar inhoud

Online expositie

Uitgepakt: Van kist naar kast

Meer dan 200 museale objecten vertellen over de aankomst van Molukkers in Nederland in 1951 en de eerste jaren in de woonoorden.

Historische tentoonstelling · gesloten op 18 februari 2024

Campagnebeeld van de tentoonstelling Uitgepakt: Van kist naar kast
De fysieke tentoonstelling is afgelopen. Op deze pagina blijft het verhaal digitaal toegankelijk. Een vernieuwde interactieve rondleiding volgt later.

Over de tentoonstelling

Objecten als dragers van herinneringen

De tentoonstelling belicht de aankomst van grote groepen Molukkers in Nederland in 1951 en hun eerste jaren in barakkenkampen. De objecten zijn verbonden met gezinnen, het dagelijks leven en de gemeenschappen die in deze periode ontstonden.

Elk object kent een persoonlijke geschiedenis en is geschonken aan Museum Maluku. Samen vormen de objecten en hun verhalen Moluks erfgoed: een gemeenschappelijke herinnering die laat zien hoe belangrijk delen en behouden zijn.

Twee delen

Van reisgoed naar een leven in de barak

Legerkisten en familienamen

Vijftig legerkisten en koffers werden in 1951 door Molukse ex-KNIL-militairen en hun gezinnen meegenomen naar Nederland. Namen en legernummers verbinden de kisten aan vaders, moeders en kinderen.

In het audioproject Currents nodigde kunstenaar en onderzoeker Finn Maätita mensen met een Molukse achtergrond uit hun familienaam uit te spreken. De verzamelde namen vormden een aanvulling op de opstelling.

Een kamer uit een Molukse barak

Een nagebouwde barakkamer en gang waren ingericht met authentiek meubilair, huishoudelijke artikelen, kleding en persoonlijke bezittingen uit de beginjaren.

De kamer gaf een venster op de periode 1951–1956, toen een gezin aanvankelijk één kamer kreeg voor wonen, slapen en eten. De inrichting vertelde over saamhorigheid, doorzettingsvermogen, gemeenschapszin, veerkracht en verzet.

Teruggevonden in het digitale archief

Drie verhalen uit de collectie

Een piring natzar met ingepakte geldmuntjes onder een kanten doek

De piring natzar

Op dit offerbord liggen ingepakte geldmuntjes onder een kanten doek. Voor veel Molukse christenen vormt de piring natzar een plek voor gebed, ontmoeting met God en herinnering aan voorouders.

Veel gezinnen brachten er in 1951 een mee. In de barak stond het bord op een transportkist of in een kast; later kreeg het vaak een bijzondere plek in huis.

Een gestapelde metalen rantang voor het vervoeren van maaltijden

De rantang

De gestapelde pannenset vertelt over de centrale keukens in de woonoorden. Omdat het verblijf tijdelijk werd geacht, kregen bewoners in de beginjaren kleding, zakgeld en dagelijkse maaltijden.

Na de Zelfzorgregeling van 1956 moesten gezinnen zelf koken en zonder zakgeld in hun levensonderhoud voorzien. Dat leidde in meerdere woonoorden tot fel protest.

Bamboefluiten, bladmuziek en een vioolkist uit de tentoonstelling

Samen muziek maken

Muziek was vermaak én een manier om verbinding te houden met de Molukken. In de barak klonken onder meer tifa, gitaar, viool en bamboefluit, naast muziek uit een radio.

Die muzikale traditie liet een blijvende indruk na, van traditionele liederen en krontjong tot jazz, Hawaii-muziek en latere bands als Massada en FOCO.

In ontwikkeling

Vernieuwde digitale rondleiding

Het oorspronkelijke 360°-materiaal is veiliggesteld, maar de oude tourtechniek wordt niet opnieuw ingebed.

Na oplevering van het nieuwe tentoonstellingsplatform wordt hier een toegankelijke, toekomstbestendige rondleiding toegevoegd. Tot die tijd biedt deze pagina de belangrijkste verhalen en beelden zonder verouderde plug-ins of externe afhankelijkheden.

Over deze digitale versie

De inhoud is gereconstrueerd uit de oorspronkelijke webpagina en het bewaarde digitale tourarchief van Museum Maluku. De gemoderniseerde digitale interpretatie en implementatie zijn uitgevoerd door Digikwal, met behoud van de oorspronkelijke museale inhoud als uitgangspunt.

De tentoonstelling was tot en met 18 februari 2024 te zien in Museum Sophiahof in Den Haag.